{"id":23667,"date":"2026-07-26T22:29:40","date_gmt":"2026-07-26T20:29:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ngdcare.nl\/?post_type=kennisbank&p=23667"},"modified":"2026-07-26T22:39:21","modified_gmt":"2026-07-26T20:39:21","slug":"waarom-klachten-steeds-terugkomen","status":"publish","type":"kennisbank","link":"https:\/\/www.ngdcare.nl\/de\/kennisbank\/waarom-klachten-steeds-terugkomen\/","title":{"rendered":"Waarom klachten steeds terugkomen"},"content":{"rendered":"

<\/p>\n

\n
NGD Care | Kennisbank<\/div>\n

Waarom klachten bij hond en kat steeds terugkomen<\/span><\/h1>\n

Over de verborgen verbinding tussen huid, darmen, luchtwegen en het immuunsysteem, en waarom klachten verschuiven in plaats van verdwijnen.<\/p>\n

Door Stefan Veenstra DVM<\/p>\n<\/div>\n

\n
\n

KORTE SAMENVATTING<\/strong><\/p>\n

Klachten bij hond en kat lijken vaak willekeurig te verschuiven: van oorontsteking naar diarree, van huidjeuk naar niezen. Dat is zelden toeval. De darm staat via meer dan tien darm-assen<\/a><\/strong> in directe verbinding met huid, luchtwegen, hersenen, lever en immuunsysteem. Wanneer het microbioom<\/strong> uit balans raakt (dysbiose<\/a><\/strong>), bijvoorbeeld na antibioticagebruik, moderne omgevingsbelasting of chronische stress, kan die verstoring zich via deze assen naar andere systemen verplaatsen. Een symptoom onderdrukken lost dan het onderliggende probleem niet op: een integratieve aanpak richt zich op herstel van darmbarri\u00e8re, microbioom en immuunbalans als geheel.<\/p>\n<\/div>\n

In de praktijk zien we dit dagelijks. Een hond met steeds terugkerende oorontstekingen krijgt later diarree. Een kat met chronische niesklachten ontwikkelt huidproblemen. Een dier met jeuk reageert ineens heftig op voeding.<\/p>\n

Vaak lijkt het alsof er steeds \u201ciets nieuws\u201d ontstaat. Maar biologisch gezien is dat lang niet altijd het geval. Binnen de integratieve diergeneeskunde kijken we daarom niet alleen naar het symptoom zelf, maar naar de onderliggende systemen die voortdurend met elkaar communiceren.<\/p>\n

<\/p>\n

\n

Wat we dagelijks zien<\/p>\n

Een oorontsteking die overgaat in diarree. Huidproblemen die worden gevolgd door luchtwegklachten. Een dier dat op steeds meer prikkels gevoelig lijkt te reageren. Drie patronen die we in de praktijk voortdurend terugzien, en die zelden op zichzelf staan.<\/p>\n<\/div>\n

Waarom klachten vaak verschuiven in plaats van verdwijnen<\/h2>\n

Het lichaam werkt niet in losse onderdelen. De darm staat via zogeheten darm-assen<\/strong> in directe, tweerichtingsverbinding met vrijwel elk orgaan en systeem in het lichaam. Wetenschappelijk onderzoek heeft inmiddels meer dan een dozijn van deze verbindingen in kaart gebracht: van de darm-huid-as<\/a> en de darm-long-as tot de darm-hersenen-as, de darm-lever-as en de darm-immuun-as.<\/p>\n

Wat dat in de praktijk betekent: een verstoring in de darm is zelden een puur lokaal probleem. Via deze assen verspreidt een ontregeling zich naar andere systemen. Soms snel, soms pas na weken of maanden. En steeds kan het er op een andere plek uitkomen.<\/p>\n

Wanneer \u00e9\u00e9n systeem langdurig uit balans raakt, zien we dan ook vaak dat andere systemen mee gaan reageren. Een darmverstoring die uiteindelijk leidt tot huidontstekingen via de darm-huid-as. Een chronische ontstekingsreactie die zich uit via de luchtwegen via de darm-long-as. Of terugkerende jeuk en angst die onderdeel zijn van een bredere ontregeling langs de darm-hersenen-as en de darm-immuun-as.<\/p>\n

<\/p>\n

\n
De darm als centraal knooppunt<\/div>\n
Elke as is een tweerichtingsverbinding: de darm be\u00efnvloedt het orgaan, maar het orgaan be\u00efnvloedt ook de darm.<\/div>\n\n\n\n\n\n
\n
Darm-huid-as<\/div>\n
Dysbiose verhoogt ontstekingsstoffen die de huidbarri\u00e8re verzwakken. Jeuk, rode plekken en huidinfecties kunnen hierdoor een darmoorsprong hebben.<\/div>\n<\/td>\n
\n
Darm-hersenen-as<\/div>\n
Via de nervus vagus en signaalstoffen zoals serotonine be\u00efnvloedt de darm stemming, stressreactie en pijngevoeligheid direct.<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n
\n
Darm-long-as<\/div>\n
Darmmicrobioom en longmicrobioom staan in nauw contact. Een verstoord darmmicrobioom vergroot de kans op luchtwegontsteking en verhoogde slijmproductie.<\/div>\n<\/td>\n
\n
Darm-immuun-as<\/div>\n
Meer dan 70% van het immuunsysteem bevindt zich rond de darm. Dysbiose leidt direct tot immuunontregeling, verhoogde allergiegevoeligheid en chronische laaggradige ontsteking.<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n
\n
Darm-lever-as<\/div>\n
Bacteri\u00eble afvalstoffen (zoals LPS) bereiken via de poortader direct de lever en verhogen de ontstekinggevoeligheid. Dit raakt ook de galzoutproductie en daarmee de vetvertering.<\/div>\n<\/td>\n
\n
En meer assen…<\/div>\n
Darm-oor, darm-oog, darm-gewricht, darm-blaas, darm-hormoon en darm-mitochondri\u00ebn. Al deze verbindingen lopen via het darmmicrobioom als centraal schakelpunt.<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n
Lees meer over alle darm-assen \u2192<\/a><\/div>\n<\/div>\n

Het microbioom: de vergeten basis van gezondheid<\/h2>\n

Het microbioom bestaat uit miljarden bacteri\u00ebn, gisten en andere micro-organismen die leven in de darm, huid, luchtwegen en slijmvliezen. Deze micro-organismen zijn niet slechts passieve bewoners: ze zijn actief betrokken bij de regulatie van het immuunsysteem, de bescherming van de darmwand, de aanmaak van signaalstoffen en een goede spijsvertering.<\/p>\n

Wanneer dit ecosysteem uit balans raakt, spreken we van dysbiose<\/strong>. Om te begrijpen wat dysbiose precies betekent, helpt het om te weten welke bacteriegroepen er normaal gesproken in de hondendarm aanwezig horen te zijn en wat ze doen.<\/p>\n

De belangrijkste bacteriegroepen in de hondendarm<\/h3>\n

Onderzoek naar het darmmicrobioom van honden, waaronder studies gepubliceerd in PLOS ONE<\/em>, Microbiome<\/em> en via het Dog Microbiome Project, laat zien dat het gezonde hondenmicrobioom wordt gedomineerd door een handvol grote bacteriefamilies. Elk met een eigen taak en elk met herkenbare gevolgen wanneer de balans verstoord raakt.<\/p>\n

<\/p>\n

\n
Firmicutes<\/span>Grootste groep \u2014 40\u201360% van het totaal<\/span><\/div>\n
\n

Firmicutes omvatten bacteri\u00ebn als Lactobacillus<\/em> en Clostridium<\/em>. Ze produceren korteketenvetzuren (KKVZen), met name butyraat, dat dient als directe brandstof voor de darmwandcellen en de darmbarri\u00e8re intact houdt. Ze ondersteunen ook de regulatoire T-cellen, die het immuunsysteem in balans houden.<\/p>\n

Te weinig:<\/strong> leaky gut, verhoogde ontstekingsgevoeligheid, slechte ontlastingsconsistentie, immuunontregeling.<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
\n
Bacteroidetes<\/span>Op \u00e9\u00e9n na grootste groep \u2014 20\u201340%<\/span><\/div>\n
\n

Bacteroidetes zijn specialisten in het afbreken van complexe vezels en polysacchariden die de hond zelf niet kan verteren. Ze produceren propionaat en acetaat, werken nauw samen met het immuunsysteem en helpen mee bepalen welke bacteri\u00ebn de ruimte krijgen in de darm.<\/p>\n

Te weinig:<\/strong> slechte vezelvertering, grotere kans op overgroei van ongewenste bacteri\u00ebn, wisselende ontlasting, verminderde immuunregulatie.<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
\n
Proteobacteria<\/span>Kleine groep in gezond microbioom \u2014 <5%<\/span><\/div>\n
\n

Proteobacteria omvatten bekende geslachten als E. coli<\/em>, Helicobacter<\/em> en Campylobacter<\/em>. In kleine hoeveelheden zijn ze onderdeel van een normaal microbioom. Zodra hun aandeel stijgt, zijn ze een betrouwbare marker voor ontsteking of dysbiose en produceren ze stoffen die de darmbarri\u00e8re onder druk zetten.<\/p>\n

Te veel:<\/strong> diarree, slijm in de ontlasting, laaggradige chronische ontsteking, verhoogde kans op huid- en oorproblemen via de darm-huid-as.<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
\n
Fusobacteria<\/span>Hondspecifieke groep \u2014 relatief hoog t.o.v. mensen<\/span><\/div>\n
\n

Fusobacteria komen bij honden in hogere concentraties voor dan bij mensen of katten en zijn betrokken bij de vertering van eiwitten en aminozuren. Ze spelen een rol in de stofwisseling van aminozuren als lysine en arginine. Recent onderzoek koppelt hogere Fusobacteria-aantallen aan een eiwitrijker dieet, maar ook aan een hogere kans op darmontsteking wanneer andere groepen teruglopen.<\/p>\n

Overmatig aanwezig:<\/strong> verhoogd risico op colitis, veranderde stofwisseling van eiwitten, mogelijke link met gedragsverandering via de darm-hersenen-as.<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
\n
Actinobacteria<\/span>Kleine maar functioneel belangrijke groep<\/span><\/div>\n
\n

Actinobacteria, waaronder Bifidobacterium<\/em>, zijn betrokken bij de aanmaak van vitamines van de B-groep, de productie van korteketenvetzuren en de vroege immuunvorming. Bij pups zijn ze relatief talrijker dan bij volwassen honden.<\/p>\n

Te weinig:<\/strong> verminderde vitamine B-aanmaak, slechtere vroege immuunvorming bij jonge dieren, grotere gevoeligheid voor stress-gerelateerde darmklachten.<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n
\n

Wat dysbiose als geheel kan veroorzaken<\/p>\n