Introductie
Paddenstoelen zijn de laatste jaren niet meer weg te denken uit de supermarkt. Ze worden steeds vaker gebruikt in de keuken. Naast de welbekende champignons en portobello’s, liggen er steeds vaker oesterzwammen, shiitake, eekhoorntjesbrood en lion’s mane in de schappen. Paddenstoelen zijn caloriearm en bevatten veel eiwitten, vitaminen en verschillende mineralen. Ook doordat de smaak goed is, zijn deze paddenstoelen in de keuken steeds populairder aan het worden. Ook worden de paddenstoelen steeds vaker als vervanging van koffie voorgedragen.
Sinds een aantal jaren worden de medicinale paddenstoelen steeds bekender en zijn ze echt ontdekt als superfoods. In de Chinese en Ayurvedische geneeskunde waren paddenstoelen duizenden jaren geleden al ontdekt en breed ingezet. In de Shennong Bencao-jing (een Chinees kruiden geneesboek uit de 2e eeuw voor Christus), waren al 6 paddenstoelen beschreven als ‘Keizerlijk Kruid’. Ongeveer 50 jaar geleden begonnen ze in China al met wetenschappelijke onderzoeken naar de medicinale paddenstoelen.
De westerse wereld loopt in deze mycotherapie wat achter. In Nederland begonnen we in de jaren 90 een andere soort paddenstoelen te ontdekken. De zogeheten Paddo’s of Magic Mushrooms. Deze paddenstoelen bevatten van nature stoffen welke hallucinerende werking hebben. De paddenstoelen zijn van het geslacht Psilocybe en zijn ook in de natuur te vinden (waaronder het puntig kaalkopje, wat veel voorkomt tussen onze graslanden). Sinds 2008 behoren de paddo’s tot de opiumwet en daardoor niet meer te koop in de smartshops.
De medicinale (niet psycho-actieve) paddenstoelen beginnen nu in de Westerse wereld dus een opmars, via de keuken, als superfood naar voedingssupplementen. Er zijn meer dan 700 paddenstoelen welke gezondheid bevorderende stoffen bevatten. De meest bekende medicinale paddenstoelen die in Nederland gebruikt worden zijn Lion’s Mane, Cordyceps, Reishi, Chaga, Maitake en Shiitake.
Wij gebruiken in ons diergeneeskundig centrum ook al zo’n 10 jaar medicinale paddenstoelen. Voornamelijk ingezet bij kanker en immuunproblemen. Maar gezien de verscheidenheid aan werking en indicaties voor de verschillende paddenstoelen, doen we deze hiermee tekort. Sinds 2 jaar hebben we onze eigen paddenstoelsupplementen ontwikkeld (te koop op www.NGDCare.nl). Wij hebben ervoor gekozen om het vruchtvlees in combinatie met het mycelium te bewerken tot een liposomaal product. Een ingewikkeld proces wat ons product uniek maakt. Paddenstoelen worden relatief slecht in de cellen en bloedbaan opgenomen. Doordat we de paddenstoelen in een liposoom hebben verwerkt, worden de werkzame stoffen beter opgenomen en is de afgifte stabieler. Dit maakt dat de liposomale paddenstoelen vergeleken met andere producten een nog betere en potentere werking hebben.
Werkingsmechanisme
Paddenstoelen hebben een hoge voedingswaarde en bevatten veel eiwitten, essentiële aminozuren, vetten, oliën, vitaminen (oa Vit B, C) en mineralen (oa koper, zink, ijzer).
Er zijn een aantal stoffen verantwoordelijk voor de werking van de medicinale paddenstoelen. Polysachariden, enzymen, terpenen en fenolen hebben de grootse bioactieve werking in de paddenstoelen.
Paddenstoelen bestaan voornamelijk uit polysachariden. Het zijn meervoudige suikerketens welke complexe koolhydraten vormen. Dit zijn de bouwstenen van het lichaam. Onder de polysachariden vallen o.a. de beta glucanen. Beta glucanen versterken het immuunsysteem door macrofagen te activeren en remmen de tumorgroei. Polysachariden hebben een antioxidant werking en hebben een antikanker, antidiabetische, ontstekingsremmende, antimicrobe en immuunstimulerende activiteit. Elke paddenstoel heeft zijn eigen actieve glucanen zoals de Lentinan (in Shiitake) en ganoderan A en B (in Reishi).
De triterpenen zijn onderdeel van de terpenen en remmen de tumorgroei, vergroten de antitumor toxiciteit en remmen de metastasering van tumoren. Ze induceren natural killercellen. Het zijn antioxidanten en zijn ontstekingsremmend. Alle paddenstoelen bevatten ook weer andere triterpenen, zoals Reishi welke ganoderinezuur, lucideenzuur en triterpeenzuur van het lanostaan-type bevat. Chaga bevat bijvoorbeeld veel ergosterol en ergosterol peroxide.
Fenolen hebben ook een antioxidant werking en inactiveren metalen. Verschillende type fenolen zijn onder andere fenolzuur, polyfenolen, flavonoïden, tannine e.v.a..
Paddenstoelen produceren verder veel bioactieve enzymen, eiwitten en peptiden (lectine ea). Deze hebben ook antischimmel, antivirale en ontstekingsremmende werking.
Elke medicinale paddenstoel heeft zijn eigen unieke combinatie van bovengenoemde bioactieve stoffen en daardoor zijn eigen unieke werkingsspectrum. Veel paddenstoelen hebben een overlappende werking, maar andere hebben weer hun eigen unieke werking.
Indicaties
Hierdoor worden paddenstoelen bij veel aandoeningen en symptomen geïndiceerd.
Hieronder is een rijtje, maar zeker niet volledig.
Reuma, allergieën, immuun problemen, auto-immuunziekten, huidproblemen, maag- en darmproblemen, suikerziekte, leverziekte, cholesterol, bloeddruk, blaasproblemen, dodende werking tegen bacteriën, virussen, gisten en schimmels, neurodegeneratieve ziekten, kanker, ondersteuning bij chemotherapie en bestraling.
Paddenstoelmixen
Doordat ik erg geloof in de synergie tussen verschillende paddenstoelen, hebben we ervoor gekozen om 2 combinaties van paddenstoelen te maken. Mix 1 en mix 2. Ik zal hieronder wat dieper inwijden in de werking van de specifieke paddenstoelen.
De eerste combinatie (Paddenstoelenmix 1) bevat de paddenstoelen Agaricus, coriolus, maitake en shiitake.
Agaricus Blazei Murill
De Agaricus Blazei Murill is familie van de gewone champignon (de Agricus bisporus) en wordt wel de amandelpaddenstoel genoemd omdat deze paddenstoel een karakteristieke amandelsmaak heeft. De Agaricus Blazeiheeft van de medicinale paddenstoelen de hoogste concentratie beta glucanen waardoor het de sterkste immuunstimulerende en antikanker werking heeft. Verder remt de Agaricus het enzym aromatase en remt daardoor de synthese van oestrogenen. Onderzoek geeft aan dat de paddenstoel een antidiabetische, antiangiogenese, apoptotische en antiproliferatieve effecten heeft. Verder ondersteunt het de stofwisseling door vermindering van gewicht, lichaamsvet, glucose- en cholesterol-levels. De Agaricus wordt ingezet bij allergieën, influenza griepvirus, huidaandoeningen, maag-darmproblemen, nier- en leverproblemen, suikerziekte, verhoogde bloeddruk, schildklierproblemen, cystitis, bronchitis, artritis, neuropathie en bij mensen wordt het ook bij MS, reuma, ziekte van Alzheimer en fibromyalgie ingezet. Ook is de Agaricus bij uitstek een paddenstoel welke wordt ingezet bij kanker. Specifiek bij tumoren van de melkklieren, alvleesklier, blaas, darm, huid, lever, long, bloed en prostaat. In Japan, China en Brazilië is deze medicinale paddenstoel officieel geregistreerd bij de behandeling van kanker.
Grifola Frondosa
Maitake (Grifola Frondosa) groeit op eiken en wordt ook wel de ‘Koning vd paddenstoelen’ genoemd, doordat deze wel 45kg zwaar kan worden. De werkzame stoffen zijn beta-glucanen, alfa-glucanen en de MZF (Maitake Z Fraction). In China en Japan wordt het al 3000 jaar gebruikt en wordt gezien als krachtiger immuun stimulans dan Shiitake. Maitake wordt gebruikt voor zijn antivirale werking, bij diabetes, hoge bloeddruk, cholesterol, obesitas. Kanker. Bij kanker wordt er onderzoek gedaan naar maligne melanomen, prostaatkanker, blaas en borstkanker.
Lentinula Edodes
Shiitake (Lentinula Edodes) heeft als werkzame stof lentinan en eritadenine. Siitake bevordert de productie van serotonine, histamine en catecholamine. Het harmoniseert de hypothalamus-hypofyse-bijnier as. Shiitake (Lentinula Edodes) heeft indicatie van diabetes, allergieën, osteoporose en reuma. Verlaagt cholesterol en verschillende HPV gerelateerde tumoren (vaginale-, penis-, anus- en keelkanker). In Japan wordt Shiitake intraveneus toegediend bij HIV en kanker. Veel studies hebben bewezen dat shiitake een antitumor en antimetastase werking hebben, synergistisch werkt met andere chemotherapeuticum en het levensverlengend is. Het heeft een antibacteriële en antivirale werking. Shiitake heeft een slechte bioavailability en snel metabolisme. Het wordt vaak intraveneus of intra peritoneaal toegediend.
Coriolus versicolor
De coriolus versicolor, oftewel het elfenbankje of Turkey Tail, is een medicinale paddenstoel welke veelvuldig groeit in Nederland. Dit is ook de meest voorgeschreven medicinale paddenstoel. De Coriolus wordt ingezet bij auto-immuunziekten, reuma, ziekte van Lyme, colitis, bronchitis en verschillende tumoren. Coriolus wordt al eeuwen ingezet bij leverziekten en leverkanker. Er is veel onderzoek gedaan naar tumoren van de maag, colon, slokdarm, keel, long en borst en wordt in China en Japan voor deze tumoren effectief gebruikt. Ook heeft het een goede werking tegen het HPV virus en gerelateerde tumoren (waaronder baarmoederhalskanker). Hiernaast wordt het ingezet leukemie. Verder beschermt het zenuwen en verminderd zenuwontstekingen en vermindert het de bloedglucose bij suikerziekte.
De tweede combinatie (Paddenstoelenmix 2) bevat Lions mane, chaga, cordyceps en reishi.
Hericium Erinaceus
Lion’s mane, of Hericium Erinaceus is misschien wel qua uiterlijk de mooiste medicinale paddenstoel. Hij ziet eruit als de manen van de leeuw, vandaar de naam Lion’s Mane. Specifieke werking van lion’s mane is de bescherming en herstel van zenuwweefsel (ondersteunt de productie van myeline). Het wordt daardoor ingezet bij neurologische en neurodegeneratieve aandoeningen. Maar ook stimuleert het het concentratievermogen en geheugen. Verder heeft het een balancerend effect op de neurotransmitters noradrenaline, serotonine en dopamine, wat betekent dat het stress verlagend is en de stemming verbetert. Hiernaast heeft het een ondersteunende werking bij maag- en darmontstekingen (IBS, IBD, ziekte van Crohn) en maagulcers (ook bij infectie van Helicobacter Pylori).
Inonotus Obliquus
Chaga (Inonotus Obliquus) is in Siberië al vanaf de middeleeuwen bekend als medicijn bij kanker. Doordat de boeren daar ivm kosten vnl chaga-thee ipv koffie dronken was het percentage kanker extreem laag. Chaga groeit op de berk en heeft het uiterlijk van een kankergezwel doordat het een harde zwarte gebarsten zwarte buitenkant heeft met een helder oranje binnenkant. Ook zorgt het voor de dood van zijn gastheer, de berk. De bioactieve stoffen van Chaga zijn beta D-glucanen, polysacharide, fytosterolen, betulinol en betulinezuur en hebben sterke antioxidante, antitumurale en antivirale werking. Verder is Chaga een adaptogeen en heeft het een gunstig effect op het zenuwstelsel, het cardiovasculair systeem, endocrien systeem en maagdarmstelsel. Chaga wordt toegepast bij de volgende tumoren. Huidkanker, slokdarm, keelkanker, darmkanker, leverkanker, prostaatkanker en botkanker. Chaga heeft ook een kalmerend, rustgevend en stress verlagend effect. Chaga ondersteunt het maagdarmstelsel.
Cordyceps Sinensis
Cordyceps Sinensis wordt de Caterpillar fungus genoemd. Dit omdat deze paddenstoel in het wild groeit op insecten en larven (vnl op de larve van een mot). Cordyceps bevat een hoog gehalte cordycepine en cordycepinezuur. Deze stoffen zorgen voor een betere energie, uithoudingsvermogen, seksuele performance (libido verhogend), vertraging van ouderdom en is cholesterolverlagend. Verdere specifieke indicaties van Cordyceps zijn stress verlagend en regulatie van hormoonlevels. Verdere indicaties zijn specifiek longaandoeningen en diabetes, cognitieve aandoeningen en verschillende vormen van kanker als borstkanker, blaaskanker en schildklierkanker en heeft het een positieve werking om de bijwerkingen van chemotherapie te verminderen.
Ganoderma lucidum
Reishi (Ganoderma lucidum) wordt de “Goddelijke paddenstoel van onsterfelijkheid” genoemd en wordt al 4000 jaar gebruikt om de levenskwaliteit te verlengen en bevorderen. Er is veel onderzoek gedaan naar de werking van Reishi. Reishi heeft een heel breed werkingsspectrum. Het wordt ingezet bij longaandoeningen, chronisch vermoeidheidssyndroom, neurologische aandoeningen, huidproblemen, diabetes, allergieën, en heeft een immuun modulerende, nier beschermende, lever beschermende en bloeddruk verlagende werking. Verder verbetert het lage urinewegproblemen. Het heeft een verlichtende werking bij chemotherapie en versterkt de effecten bij bestraling. Ook heeft het een verbeterde werking bij de chemokuur bij eierstokkanker (Cisplatin) en heeft het een onderdrukkende werking bij colorectale adenoma en hepatocellulaire carcinoma. Hiernaast heeft het een toepassing bij blaaskanker, prostaatkanker, darmkanker, borstkanker en leukemie.
Bijwerkingen
Verschillende paddenstoelen hebben in hoge dosering milde bijwerkingen als misselijkheid en diarree. Verder zijn er slaaploosheid en leverschade gemeld als bijwerkingen. Ook kunnen de leverenzymen stijgen bij gebruik van paddenstoelen. Dit wordt echter ook gekoppeld aan de hoeveelheid toxische metalen in de paddenstoelen. In wilde paddenstoelen kunnen veel toxische metalen zitten als arsenicum, lood, cadmium en mercurius. Ook hebben paddenstoelen de mogelijkheid om radioactieve substanties op te nemen.
Bij mensen is een zwelling van de lip waargenomen (cheilitis).
Contra-indicaties
Overgevoeligheid voor paddenstoelen
Door de immuun stimulerende werking vd paddenstoelen wordt het gecontra-indiceerd bij orgaantransplantaties.
Agaricus blazei heeft oestrogeen achtige activiteit. Mensen met hormoon gevoelige kanker moeten hiermee oppassen. Echter zijn er onderzoeken die aangeven dat tumorgroei van borstweefsel niet negatief werd beïnvloed door Agaricus blazei.
Interacties
Paddenstoelen hebben een interactie met enzym CYP450 (Cytochroom P450). CYP450 bestaat uit 57 verschillende enzymen welke betrokken zijn bij de oxidatie en afbraak van medicijnen en toxinen. Agaricus remt enzym CYP3A4 en daardoor kan het de concentratie van medicijnen welke door dit enzym worden gemetaboliseerd beïnvloeden. 30-50% van medicatie wordt gemetaboliseerd door CYP3A4. Dit omvat medicijnen als anticoagulantia, immunosupressiva, chemotherapeutica, cytostatica, antidepressiva, antipsychotica, opiaten, benzodiazepines, calciumkanaalblokkers, antihistaminica, glucocorticoïden. Reishi remt de enzymen CYP2E1, CYP1A2 en CYP3A. Wat de klinische relevantie van de interactie met CYP450 is verder onbekend en moet nog worden onderzocht in onderzoek.
Door de cholesterolverlagende, bloedsuikerverlagende, bloeddrukverlagende, hormoon, immuun versterkende en ontstekingsremmende werking heeft het invloed op de voor deze reden gegeven reguliere medicatie.
Conclusie
Paddenstoelen hebben een mooie brede werking op verschillende processen in het lichaam. Hierdoor hebben ze ook een heel brede indicatie voor ziekten. Doordat wij 2 combinaties hebben gemaakt welke een synergistische werking hebben.
De paddenstoelenmix 1 is special geïndiceerd bij allergieën, auto immuun problemen en kanker.
Paddenstoelenmix 2 heeft een meer adaptogene werking met stress en onrust verlagende paddenstoelen en heeft een grotere werking op het maagdarmstelsel en zenuwstelsel. Feit blijft dat alle gebruikte medicinale paddenstoelen een werking op het immuunsysteem en kanker hebben, net als een antioxidant werking, ontstekingsremmend, antibacteriële en antivirale werking. Dat betekent dat je er ook voor kunt kiezen om beide mixen samen te geven en ook dat je de dosering zonder problemen kunt verhogen voor een beter effect.
Gebruikte literatuur
1-Medicinal mushrooms as a new source of natural therapeutic bioactive compounds, Elkhatee et al. 2019
2-https://www.drugs.com/npp/lion-s-mane-mushroom.html
3-Medicinale paddenstoelen en geneesmiddelen. Han Siem, 2020
4-Geneeskrachtige paddenstoelen, Dr.Michiels. 2014
5-https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK92757/
6-Medicinale paddenstoelen, Een nieuw perspectief op genezing, Peter van Ineveld
7-https://www.igene.nl/medicijnresponse/cyp3a4-enzym
8-https://nutrigenomicsinc.com/agaricus-blazei.php
9-The Medicinal Mushroom Agaricus blazei Murrill: Review of Literature and Pharmaco-Toxicological Problems. F.Firenzuoli et al.
10-Pharmacological and therapeutic potential of Cordyceps with special reference to Cordycepin, Hardeep et al.
